Sistem yavaşladı. Darboğaz nerede, nasıl bulunur?
Kullanıcılar sistemin yavaşladığını bildiriyor. Sorunun kaynağını bulmak için sırayla kontrol edilecekler aşağıda.
Önce somutlaştırın
"Sistem yavaş" bir ölçüm değildir. Netleştirin:
- ☐ Hangi işlem yavaş?
- ☐ Ne kadar sürüyor, normalde ne kadardı?
- ☐ Ne zaman başladı?
- ☐ Herkeste mi, belirli kişilerde mi?
- ☐ Belirli saatlerde mi?
- ☐ Belirli bir ekranda mı, her yerde mi?
Bu altı cevap, tanının yarısını yapar.
Adım 1 — Kaynak kullanımına bakın
| Gözlem | Muhtemel darboğaz |
|---|---|
| İşlemci sürekli çok yüksek | İşlemci |
| Bellek dolu, takas kullanılıyor | Bellek |
| Disk bekleme süresi yüksek | Disk |
| Ağ kapasitesi dolu | Ağ |
| Hepsi normal | Uygulama/veritabanı |
Son satır önemlidir: Kaynaklar boşken sistem yavaşsa, sorun donanımda değildir ve büyütmek çözmez.
Adım 2 — Ne zaman başladığını belirleyin
- ☐ Kademeli mi kötüleşti, ani mi başladı?
- ☐ O tarihte bir değişiklik yapıldı mı?
- ☐ Yeni bir sistem ya da modül devreye alındı mı?
- ☐ Kullanıcı sayısı arttı mı?
- ☐ Veri hacmi büyüdü mü?
| Başlangıç biçimi | Muhtemel sebep |
|---|---|
| Ani | Bir değişiklik, arıza ya da olay |
| Kademeli | Veri büyümesi, birikim |
| Belirli saatlerde | Zirve yük ya da arka plan işi |
| Dönemsel | Ay/dönem sonu yükü |
Adım 3 — Hangi süreç tüketiyor, bulun
- ☐ En çok işlemci tüketen süreç hangisi?
- ☐ En çok bellek kullanan hangisi?
- ☐ Beklenmedik bir süreç var mı?
- ☐ Zamanlanmış bir görev çalışıyor mu?
Uyarı: Tanımadığınız ve yoğun kaynak tüketen bir süreç, bir güvenlik olayının işareti olabilir.
Adım 4 — Veritabanını inceleyin
Çoğu yavaşlık buradan kaynaklanır:
- ☐ Yavaş sorgu kayıtları inceleniyor mu?
- ☐ Belirli sorgular çok mu uzun sürüyor?
- ☐ Tablolar aşırı büyümüş mü?
- ☐ Dizinler eksik mi?
- ☐ Bakım yapılmış mı?
- ☐ Bağlantı sayısı sınırda mı?
- ☐ Eski kayıtlar temizlenmiş mi?
Adım 5 — Disk durumunu kontrol edin
- ☐ Disk doluluk oranı ne?
- ☐ Disk bekleme süreleri yüksek mi?
- ☐ Disk sağlık durumu normal mi?
- ☐ RAID dizisinde arızalı disk var mı?
Kritik: Son madde. Yedekli disk dizisinde bir disk arızalandığında sistem çalışmaya devam eder ama belirgin biçimde yavaşlar. Bu, sık gözden kaçan bir sebeptir.
Adım 6 — Ağ tarafını kontrol edin
- ☐ Ağ kapasitesi doluyor mu?
- ☐ Paket kaybı var mı?
- ☐ Anormal trafik var mı?
- ☐ Yerel ağ mı, internet mi yavaş?
- ☐ Ofis bağlantısı yeterli mi?
Buluta ya da uzak bir sunucuya geçildiyse, ofis internet bağlantısı yeni bir darboğaz olabilir.
Adım 7 — Uygulama tarafına bakın
- ☐ Hata kayıtlarında artış var mı?
- ☐ Zaman aşımları oluşuyor mu?
- ☐ Yeni bir modül eklendi mi?
- ☐ Entegrasyonlardan biri yavaş yanıt veriyor mu?
- ☐ Önbellek çalışıyor mu?
Dördüncü madde sık gözden kaçar: dış bir sistemin yavaşlığı, sizin sisteminizi de yavaşlatır.
Adım 8 — Güvenlik kontrolü yapın
- ☐ Anormal kaynak kullanımı var mı?
- ☐ Tanımadığınız süreçler çalışıyor mu?
- ☐ Giden trafik anormal mi?
- ☐ Tanımadığınız hesaplar var mı?
Açıklanamayan bir yavaşlama, bir güvenlik olayının belirtisi olabilir.
Çözüm sırası
- ☐ Son değişikliği geri alın (ani başladıysa)
- ☐ Arızalı disk varsa değiştirtin
- ☐ Disk doluysa yer açın
- ☐ Veritabanı bakımı yaptırın
- ☐ Yavaş sorguları iyileştirin
- ☐ Eski verileri arşivleyin
- ☐ Önbellek kullanın
- ☐ Gereksiz servisleri kapatın
- ☐ Arka plan işlerini seyreltin
- ☐ Rolleri ayırmayı değerlendirin
- ☐ Son çare olarak kaynak artırın
Sıra önemlidir: Doğrudan son maddeye atlamak, sorunu daha pahalıya taşır ve genelde çözmez.
Ölçün ve kaydedin
- ☐ Değişiklik öncesi ölçüm yapıldı
- ☐ Her değişiklik sonrası tekrar ölçüldü
- ☐ Hangi adımın ne kazandırdığı kaydedildi
- ☐ Aynı anda birden fazla değişiklik yapılmadı
Son madde önemlidir: aynı anda birkaç şey değiştirilirse, hangisinin işe yaradığı anlaşılmaz.
Tekrarını önleme
- ☐ İzleme ve eşik uyarıları kuruldu
- ☐ Disk sağlık durumu izleniyor
- ☐ Veritabanı bakımı rutin hâline getirildi
- ☐ Arşivleme politikası tanımlandı
- ☐ Kapasite planlaması yapılıyor
- ☐ Yeni bileşen kurulumundan sonra ölçüm yapılıyor
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok — ilk yorumu siz yazın.
Yorum yaz