Sunucu Diski Doldu

Disk dolduğunda sunucu çalışıyor görünebilir ama arka planda birçok şey durur. Bu, en sık yaşanan ve en kolay önlenebilen sunucu sorunudur.

Disk dolduğunda ne olur?

• Veritabanı yazma işlemleri başarısız olur
• Uygulama hata vermeye başlar
• Kayıt dosyaları yazılamaz
• Geçici dosyalar oluşturulamaz
• Yedekleme çalışmaz
• E-posta alınamaz (posta sunucusundaysa)
• Oturum yönetimi bozulabilir
• Sistem güncellemeleri yapılamaz
• Ağır durumlarda sistem açılmayabilir

En tehlikeli sonucu: Veritabanı tutarsızlığı. Yazma işlemleri yarıda kesildiğinde veri bozulabilir.

Acil müdahale

1. Ne kadar yer kaldığını görün

• ☐ Hangi disk bölümü dolu?
• ☐ Ne kadar boş alan var?
• ☐ Sistem hâlâ çalışıyor mu?

2. Hızlı yer açın

Güvenle silinebilecekler:

• ☐ Eski kayıt (log) dosyaları
• ☐ Geçici dosyalar
• ☐ Önbellek klasörleri
• ☐ Sunucudaki eski yedek dosyaları (indirdikten sonra)
• ☐ Paket yöneticisi önbelleği
• ☐ Çekirdek dosyaları (crash dump)
• ☐ Eski sürüm dosyaları

Dikkatli olun: Ne olduğunu bilmediğiniz bir dosyayı silmeyin. Öncelikle en büyük klasörleri tespit edin.

3. Servisleri kontrol edin

• ☐ Yer açtıktan sonra servisler normale döndü mü?
• ☐ Veritabanı tutarlı mı?
• ☐ Hata kayıtlarında sorun var mı?
• ☐ Gerekiyorsa servisleri yeniden başlatın

Neyin doldurduğunu bulun

Tipik büyük kalemler:

Ani doluluk artışı

Disk hızla dolduysa özel sebepler olabilir:

• Bir hata döngüsü kayıt dosyasını şişiriyor
• Bir işlem kontrolsüz dosya üretiyor
• Bir yedekleme işi yanlış konuma yazıyor
• Anormal bir kullanıcı yükleme faaliyeti
• Bir güvenlik olayı

Ani ve açıklanamayan disk dolması, incelenmesi gereken bir anormalliktir.

Kalıcı çözümler

1. İzleme kurun

• ☐ Disk doluluk oranı izleniyor
• ☐ Uyarı eşiği müdahaleye zaman bırakacak düzeyde
• ☐ Uyarılar doğru kişilere gidiyor
• ☐ Tüm disk bölümleri izleniyor

Bu tek madde, disk dolma sorununun tekrarını büyük ölçüde önler.

2. Kayıt döndürme yapılandırın

• ☐ Kayıt dosyaları belirli boyutta döndürülüyor
• ☐ Eski kayıtlar sıkıştırılıyor
• ☐ Saklama süresi tanımlı
• ☐ Süresi dolanlar siliniyor

3. Yedekleri sunucudan çıkarın

Yedekler ayrı bir depolamada tutulmalıdır — hem disk hem güvenlik açısından.

4. Arşivleme politikası uygulayın

• ☐ Eski veriler arşivleniyor
• ☐ Saklama süreleri tanımlı
• ☐ Veritabanı düzenli temizleniyor
• ☐ E-posta arşivleme yapılıyor

5. Büyük dosyaları ayırın

• Medya dosyaları ayrı depolamaya
• Video içerikler platformlara
• Belge arşivi ayrı sisteme

6. Disk bölümlemesi

Kayıtlar, veri ve sistem farklı bölümlerdeyse, birinin dolması diğerlerini etkilemez. Bu, kurulum aşamasında alınacak bir karardır.

7. Kapasite planlaması

• ☐ Büyüme hızı ölçülüyor
• ☐ Ne zaman dolacağı tahmin ediliyor
• ☐ Artırım önceden planlanıyor

Ne zaman disk büyütülmeli?

• Temizlik yapıldı ama hızla yeniden doluyorsa
• Veri gerçekten büyüyorsa
• Arşivleme yapıldı ama yetmiyorsa
• Sürekli temizlikle uğraşmak zaman kaybı hâline geldiyse

Disk, çoğu ortamda artırılması en kolay kaynaktır.

Dosya sayısı sınırı

Disk boş görünürken dosya oluşturulamıyorsa, dosya sayısı sınırına takılmış olabilirsiniz.

Tipik sebepler:

• Çok sayıda küçük önbellek dosyası
• Birikmiş oturum dosyaları
• E-postaların ayrı dosya olarak saklanması
• Kayıt dosyalarının parçalanması

Çözüm: En çok dosya barındıran klasörleri tespit edip temizleyin.

Kontrol listesi

• ☐ Disk doluluğu izleniyor ve uyarı üretiyor
• ☐ Kayıt döndürme yapılandırılmış
• ☐ Yedekler sunucuda tutulmuyor
• ☐ Geçici dosyalar otomatik temizleniyor
• ☐ Arşivleme politikası uygulanıyor
• ☐ Büyüme hızı takip ediliyor
• ☐ Dosya sayısı sınırı da izleniyor
• ☐ Ani artışlar araştırılıyor