ERP, CRM ve iç uygulamalar nerede çalışır, nasıl planlanır?
Kısa cevap: Uygulama sunucusu, şirketin iş uygulamalarının çalıştığı ortamdır: ERP, CRM, muhasebe, üretim takip, özel geliştirilmiş yazılımlar.
Bu sunucu durduğunda, şirketin günlük operasyonu durur — bu yüzden süreklilik açısından en kritik sistemlerden biridir.
Web sunucusundan farkı
| Web sunucusu | Uygulama sunucusu | |
|---|---|---|
| Kullanıcı | Dış ziyaretçiler | Genelde iç kullanıcılar |
| Erişim | İnternete açık | Genelde kısıtlı |
| Yük örüntüsü | Değişken | Mesai saatlerinde yoğun |
| Kesinti etkisi | Dış itibar | Operasyon durur |
| Veri hassasiyeti | Değişken | Genelde yüksek |
Kaynak planlaması
Uygulama sunucusunun ihtiyacı, çalıştırdığı yazılıma göre değişir.
İlk adım: Yazılım üreticisinin önerdiği asgari ve önerilen gereksinimleri alın. Ancak bunlar genelde asgari düzeydir; gerçek ihtiyaç kullanıcı sayısı ve veri hacmiyle artar.
- ☐ Eşzamanlı kullanıcı sayısı
- ☐ Veri hacmi ve büyüme hızı
- ☐ Raporlama yükü
- ☐ Entegrasyonlar
- ☐ Dönem sonu yükleri (ay/yıl sonu)
Kritik: Son madde sık atlanır. Ay sonu kapanışında sistem yükü normalin çok üzerine çıkar ve kapasite orada sınanır.
Mimari kararı
Uygulama ve veritabanı aynı sunucuda mı olsun?
| Yapı | Avantaj | Dezavantaj |
|---|---|---|
| Tek sunucu | Basit, ucuz | Kaynak çekişmesi, tek arıza noktası |
| Ayrı sunucular | Performans, güvenlik, ölçekleme | Maliyet ve yönetim |
Öneri: Kullanıcı sayısı ve veri hacmi arttıkça veritabanını ayırın. Bu, en yaygın ve en etkili iyileştirmedir.
Erişim ve güvenlik
- ☐ Uygulama sunucusu internete doğrudan açık değil
- ☐ Uzaktan erişim güvenli bir kanaldan (VPN vb.)
- ☐ Kullanıcı yetkileri rol bazlı
- ☐ Yönetici hesapları sınırlı
- ☐ Erişim kayıtları tutuluyor
- ☐ Ayrılan çalışanların erişimi kaldırılıyor
- ☐ Güncellemeler planlı uygulanıyor
- ☐ Yedeklemeler düzenli
Uygulama sunucusu genelde şirketin en hassas verilerini barındırır: bordro, maliyet, müşteri bilgileri.
Güncelleme yönetimi
İş uygulamalarında güncelleme, web sitelerinden daha risklidir: bir hata doğrudan operasyonu durdurur.
Süreç:
- ☐ Üreticinin sürüm notları incelenir
- ☐ Tam yedek alınır
- ☐ Anlık görüntü alınır (sanal sunucuysa)
- ☐ Test ortamında denenir
- ☐ Kritik iş akışları test edilir
- ☐ Düşük yoğunluklu bir zamana planlanır
- ☐ Kullanıcılar bilgilendirilir
- ☐ Geri dönüş planı hazır tutulur
- ☐ Uygulanır ve doğrulanır
Dördüncü madde atlanmamalıdır: iş uygulamalarında test ortamı bir lüks değil gerekliliktir.
Süreklilik
Uygulama sunucusu durursa ne olur? Bu sorunun cevabı, ne kadar yatırım yapmanız gerektiğini belirler.
- Sipariş girilemez
- Fatura kesilemez
- Sevkiyat yapılamaz
- Stok görülemez
- Üretim planı işlemez
- Muhasebe kayıtları giremez
Hesap: Bir günlük duruşun maliyetini hesaplayın. Bu rakam, süreklilik yatırımınızın üst sınırını gösterir.
Süreklilik seçenekleri
| Seçenek | Kurtarma süresi | Maliyet |
|---|---|---|
| Yalnız yedek | Saatler-günler | Düşük |
| Yedek + hazır donanım | Saatler | Orta |
| Bekleyen ikinci sunucu | Dakikalar-saatler | Yüksek |
| Otomatik devretme | Dakikalar | Çok yüksek |
Seçim, kabul edebileceğiniz duruş süresine göre yapılır.
Bulut mu, şirket içi mi?
Bulut/hizmet olarak:
- Yönetim yükü yok
- Her yerden erişim
- Güncellemeler sağlayıcıda
- Abonelik maliyeti
- İnternet bağımlılığı
Şirket içi:
- Veri kontrolü
- Yerel ağda hız
- Özelleştirme serbestliği
- Yönetim sorumluluğu sizde
- Donanım yatırımı
Eğilim: Standart iş uygulamaları giderek hizmet olarak kullanılıyor. Özel geliştirilmiş ya da üretim hattına bağlı sistemler şirket içinde kalmaya devam ediyor.
Kontrol listesi
- ☐ Üretici gereksinimleri alındı
- ☐ Gerçek kullanım ölçüldü
- ☐ Dönem sonu yükü hesaba katıldı
- ☐ Veritabanı ayrımı değerlendirildi
- ☐ Test ortamı kuruldu
- ☐ Yedekleme yapılandırıldı ve test edildi
- ☐ Erişim güvenliği sağlandı
- ☐ Güncelleme süreci tanımlandı
- ☐ Kesinti maliyeti hesaplandı
- ☐ Süreklilik düzeyi kararlaştırıldı
- ☐ Üretici destek sözleşmesi mevcut
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok — ilk yorumu siz yazın.
Yorum yaz