Büyütme kararı ne zaman doğru, ne zaman erken?
Kısa cevap: Kaynak kullanımı düzenli olarak sınıra yaklaşıyorsa ve optimizasyon seçenekleri tükendiyse. Bu iki koşuldan biri eksikse, büyütme kararı erkendir.
Büyütme zamanının geldiğini gösteren işaretler
- ☐ Zirve saatlerde kaynak kullanımı sınıra dayanıyor
- ☐ Yanıt süreleri artış eğiliminde
- ☐ Kullanıcılardan yavaşlık şikâyeti geliyor
- ☐ Bellek yetersizliği nedeniyle işlemler kesiliyor
- ☐ Disk doluluğu kritik seviyede
- ☐ Disk bekleme süreleri yüksek
- ☐ İzleme sistemi düzenli uyarı üretiyor
- ☐ Yeni bir sistem eklenecek
- ☐ Kullanıcı sayısı belirgin artacak
Bu işaretlerin birkaçı birlikte görülüyorsa büyütme gündemdedir.
Büyütmenin erken olduğunu gösteren işaretler
- Kaynaklar boşken sistem yavaş (sorun yazılımda)
- Yalnız belirli bir işlem yavaş (o işlem optimize edilebilir)
- Yavaşlık yeni bir güncellemeden sonra başladı
- Önbellek kullanılmıyor
- Veritabanı hiç bakım görmemiş
- Ölçüm yapılmamış, şikâyete dayalı karar veriliyor
Bu durumlarda büyütme, sorunu daha pahalıya taşır.
Büyütmeden önce yapılacaklar
- ☐ En az bir ay ölçüm yapın
- ☐ Darboğazı belirleyin (işlemci, bellek, disk, ağ, yazılım)
- ☐ Yavaş sorguları inceletin
- ☐ Veritabanı bakımı yaptırın
- ☐ Önbellek kullanımını kontrol edin
- ☐ Gereksiz servisleri kapatın
- ☐ Eski verileri arşivleyin
- ☐ Kayıt dosyalarını temizleyin
- ☐ Bir ay daha izleyin
Bu dokuz adım, vakaların önemli bir kısmında büyütme ihtiyacını ortadan kaldırır ya da erteler.
Büyütme seçenekleri
| Seçenek | Ne zaman | Not |
|---|---|---|
| Bellek artırımı | Bellek darboğazı | En sık ve en etkili |
| Disk hızlandırma | Disk bekleme yüksek | Veritabanlarında kritik |
| Disk kapasitesi | Alan yetersiz | Genelde kolay |
| İşlemci artırımı | İşlemci darboğazı | Lisans etkisine dikkat |
| Rol ayırma | Farklı yükler çakışıyor | Veritabanını ayırmak yaygın |
| Sunucu ekleme | Tek makine yetmiyor | Yük dağıtımı gerekir |
| Yeni sunucuya taşıma | Mevcut donanım eskimiş | Planlı proje |
En çok gözden kaçan seçenek: Rol ayırma. Veritabanını ayrı bir sunucuya taşımak, çoğu zaman donanım büyütmekten daha etkilidir.
Ne kadar büyütmeli?
- Mevcut zirve kullanımı esas alın
- Bir-iki yıllık büyüme payı ekleyin
- Uç bir yapılandırmaya gitmeyin
- Sonraki artırımın da mümkün olduğundan emin olun
Aşırı büyütme, kullanılmayan kapasite için sürekli ödeme demektir.
Büyütme sırasında dikkat edilecekler
- ☐ Kesinti gerekecek mi, ne kadar?
- ☐ Düşük yoğunluklu bir zamana planlandı mı?
- ☐ Öncesinde tam yedek alındı mı?
- ☐ Anlık görüntü alındı mı? (sanal sunucuda)
- ☐ Geri dönüş planı var mı?
- ☐ Kullanıcılar bilgilendirildi mi?
- ☐ Lisans etkisi kontrol edildi mi?
- ☐ Sonrasında doğrulama yapılacak mı?
Büyütme sonrası
- ☐ Sistem çalışıyor ve tüm hizmetler ayakta
- ☐ Yeni kaynaklar sistem tarafından görülüyor
- ☐ Performans ölçümü yapıldı ve karşılaştırıldı
- ☐ Beklenen iyileşme gerçekleşti mi?
- ☐ İzleme eşikleri güncellendi
- ☐ Envanter güncellendi
- ☐ Yeni maliyet bütçeye işlendi
Dördüncü madde önemlidir: beklenen iyileşme olmadıysa, darboğaz yanlış teşhis edilmiş demektir.
Küçültme de bir seçenektir
Yıllık değerlendirmede ters yönü de kontrol edin:
- Kaynakların çok küçük bir kısmı mı kullanılıyor?
- Bir sistem devre dışı kaldı mı?
- Kullanıcı sayısı azaldı mı?
- Optimizasyon sonrası ihtiyaç düştü mü?
Bulut ve sanal ortamlarda küçültme kolaydır ve doğrudan tasarruf sağlar.
Karar özeti
Büyütme kararını üç soruyla verin:
- Ölçtük mü? (Şikâyete değil veriye dayanmalı)
- Darboğazı belirledik mi? (Yanlış bileşeni büyütmek işe yaramaz)
- Optimizasyon seçeneklerini tükettik mi?
Üçüne de "evet" diyorsanız büyütme doğru karardır.
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok — ilk yorumu siz yazın.
Yorum yaz