Ölçmeden iyileştirme olmaz. Doğru ölçümün adımları.
"Site yavaş" ifadesi bir ölçüm değildir. İyileştirme yapmak ve sağlayıcıyla konuşmak için sayısal veriye ihtiyacınız var.
Başlamadan önce
- Bir hız ölçüm aracı (ücretsiz olanlar yeterlidir)
- Ölçüm sonuçlarını kaydedeceğiniz bir tablo
- Ölçülecek sayfaların listesi
1. Adım — Neyi ölçeceğinizi belirleyin
Yalnız ana sayfayı ölçmek yanıltır. Şu sayfaları ayrı ayrı ölçün:
- ☐ Ana sayfa
- ☐ Bir liste/kategori sayfası
- ☐ Bir detay sayfası (ürün, hizmet, yazı)
- ☐ İletişim ya da form sayfası
- ☐ Arama sonuç sayfası
- ☐ Sepet/ödeme sayfası (varsa)
Genelde en yavaş sayfa, ana sayfa değil bir liste ya da arama sayfasıdır.
2. Adım — Hangi metriklere bakacağınızı bilin
| Metrik | Ne gösterir | Sorumlu |
|---|---|---|
| İlk bayt süresi | Sunucunun yanıt vermeye başlaması | Hosting + yazılım |
| İlk içerik görünümü | Ekranda ilk şeyin belirmesi | Tasarım + sunucu |
| En büyük içerik görünümü | Ana içeriğin yüklenmesi | Görsel ağırlığı |
| Etkileşime hazır olma | Sayfanın kullanılabilir hâle gelmesi | Betikler |
| Toplam sayfa boyutu | Aktarılan veri | İçerik |
| İstek sayısı | Kaç dosya indiriliyor | Site yapısı |
| Düzen kayması | Sayfa yüklenirken ögelerin oynaması | Tasarım |
Kurumsal karar için en önemlisi: İlk bayt süresi (hosting tarafı) ile toplam süre (site tarafı) arasındaki ilişki.
3. Adım — Doğru koşullarda ölçün
- ☐ Gizli pencerede ölçün (kendi önbelleğiniz karışmasın)
- ☐ Mobil ve masaüstü ayrı ölçün
- ☐ Aynı sayfayı birkaç kez ölçüp ortalama alın
- ☐ Yoğun ve sakin saatlerde ayrı ölçün
- ☐ Farklı ağlardan ölçün
- ☐ Ölçüm konumunu Türkiye'ye ayarlayın (araç destekliyorsa)
Dördüncü madde kritiktir: kaynak sıkışıklığı yalnız yoğun saatlerde görülür.
4. Adım — Sonuçları kaydedin
Basit bir tablo tutun:
| Tarih | Sayfa | Cihaz | İlk bayt | Toplam | Boyut | Not |
|---|---|---|---|---|---|---|
Bu kayıt olmadan, yaptığınız iyileştirmenin işe yarayıp yaramadığını bilemezsiniz.
5. Adım — Yorumlayın
| Durum | Yorum | Yapılacak |
|---|---|---|
| İlk bayt yüksek, toplam makul | Sunucu tarafı | Önbellek, sağlayıcıyla görüşme |
| İlk bayt düşük, toplam yüksek | Site tarafı | Görsel ve betik optimizasyonu |
| İkisi de yüksek | Her iki tarafta sorun | Önce önbellek, sonra içerik |
| Sayfa boyutu çok büyük | Görsel ağırlığı | Sıkıştırma ve boyutlandırma |
| İstek sayısı çok fazla | Çok sayıda dosya | Birleştirme, eklenti azaltma |
| Yoğun saatte belirgin fark | Kaynak yetersizliği | Önbellek, paket değerlendirme |
6. Adım — Bir değişiklik yapın ve tekrar ölçün
Aynı anda birden fazla değişiklik yapmayın; hangisinin işe yaradığını anlayamazsınız.
- Bir iyileştirme uygulayın
- Aynı koşullarda tekrar ölçün
- Farkı kaydedin
- Sonraki iyileştirmeye geçin
7. Adım — Düzenli ölçüm alışkanlığı kurun
- ☐ Ayda bir rutin ölçüm
- ☐ Her büyük değişiklik öncesi ve sonrası
- ☐ Kampanya öncesi
- ☐ Hosting değişikliği sonrası
- ☐ Yeni eklenti kurulumundan sonra
Son madde önemlidir: bir eklenti kurulduktan sonra ölçmek, performans kaybının kaynağını anında ortaya çıkarır.
Gerçek kullanıcı verisi
Test araçları laboratuvar koşullarında ölçer. Gerçek ziyaretçilerinizin deneyimi farklı olabilir.
Site analiz aracınız gerçek kullanıcı hız verisi sunuyorsa ona da bakın: hangi cihazlarda, hangi bölgelerde, hangi sayfalarda yavaşlık yaşandığını gösterir.
Sağlayıcıyla paylaşırken
Ölçüm verinizi şu biçimde iletin:
"[Tarih] itibarıyla [sayfa] için ilk bayt süresi ortalama [X] saniye ölçülüyor. Yoğun saatlerde (saat [Y]) bu değer [Z] saniyeye çıkıyor. Aynı sayfanın toplam boyutu [B] ve istek sayısı [N]. Sunucu tarafında kaynak sıkışıklığı olup olmadığını kontrol edebilir misiniz?"
Bu biçimde açılan bir talep, "sitem yavaş" demekten çok daha hızlı ve somut yanıt alır.
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok — ilk yorumu siz yazın.
Yorum yaz